Κυριακή, 9 Ιουνίου 2013

Το φεγγάρι και οι αγροτικές δουλειές

Το φεγγάρι, που σε όλο τον κόσμο εμπνέει τσου ποιητές και τσου ερωτευμένους, έχει για τσου παλιούς Λιαπαδίτες και σημαντικές λαογραφικές παραδόσεις. Από τη μία γενιά στην άλληνε, μεταφέρονται σε μορφή συμβουλών, δοξασίες σχετικά με την επήρεια του φεγγαριού σχετικά με τσι αγροτικές και λοιπές εργασίες τση υπαίθρου. Άλλοι τσι πιστεύουνε σαν αληθινές, άλλοι σαν αληθοφανείς και μερικοί (λίγοι) δεν τσι πιστεύουνε.

• Όταν είναι καινούριο το φεγγάρι μέχρι πέντε μερών, λένε ότι είναι στην “πεντάδα” και το ονομάζουνε “τρυφεροφεγγαριά”. Σε αυτό το πενταήμερο, δεν βγάνουνε πατάτες, ούτε κάνουνε τραβέτζο στο κρασί. Γιατί οι πατάτες θα πιάκουνε λεφτερίδα και το κρασί θα ξυνίσει.
 Μετά την τρυφεροφεγγαριά, κόβγουνε τα χόρτα στα χωράφια. Αν τα κόψουνε μέσα στην πεντάδα, τα χόρτα τρίβονται.
• Όταν είναι στη γιόμιση, είναι ιδανική εποχή για να φυτέψουνε κηπευτικά προϊόντα και όσπρια (φασούλια, ρεβύθια, ντομάτες).
• Όταν είναι στη “λείψη”, ετότες κάνουνε κεντρώματα και φυτεύουνε δέντρα. Άμα  κεντρώσεις ένα δέντρο την πρώτη μέρα του φεγγαριού, θά κάνει είκοσι οχτώ (28) χρόνια να καρπίσει!, ενώ άμα το κεντρώσεις την λείψη του φεγγαριού, θα καρπίσει σε 1-2 χρόνια.
• Στο φεγγάρι του Μάρτη, δεν κόβγουνε ξύλα γιατί αλευρώνουνε και βγάνουνε σκουλήκους και ούτε σκαλίζουνε (κρεμμύδια και σκόρδα) γιατί σέπονται.
• Τον Γενάρη είναι η καλύτερη εποχή για το κλάδεμα των αμπελιών
Γενάρη αμπέλια κλάδευε,
φεγγάρι μην κοιτάζεις.

Οι ψαράδες έχουν να διηγηθούν λιγότερα περιστατικά σχετικά με την επήρεια του φεγγαριού στην αλιεία. 
 Όταν είναι γιομάτο φεγγάρι, οι ψαριές είναι φτωχές, επειδής τα ψάρια κρύβονται γιατί δε θέλουνε φως. 
• Όταν το φεγγάρι είναι μιτσή οριζόντια βαρκούλα, ορθός ο ναύτης (φουρτούνα). Όταν είναι μιτσή βαρκούλα κάθετη, ξάπλα ο ναύτης (μπουνάτσα).
Όλοι οι ναυτικοί παραδέχονται πως υπάρχει σχετικότητα με το φεγγάρι, όμως είναι γνωστό ότι τα ψάρια βασικά μετακινούνται ανάλογα με τσι εποχές και τη θερμοκρασία του νερού.
Νύχτα βγαίνει το φεγγάρι
σιγαλά στον ουρανό
για να βγει ο μορόζος όξω 
να του κόψω το λαιμό.


** Αναζητούμε περισσότερες πληροφορίες και λιαπαδίτικα ποιήματα για το φεγγάρι.

2 σχόλια:

  1. Έχω την εντύπωση πως αυτά με τη βαρκούλα τα οριζόντια και κάθετα τα χεις γράψει ανάποδα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Νεότερες πληροφορίες σχετικά με το φεγγάρι: Ο Σπύρος ο Τσογιός, ο Γιώργος ο Μουργκάνας και ο Σπύρος ο Μαύρος, επιβεβαιώνουν την ορθότητα της ανάρτησης.

      Διαγραφή